top of page

Rezum Ameliyatı Nasıl Yapılır? İşlem Günü, Sonda ve İyileşme Süreci

Yazarın fotoğrafı: Op Dr Niyazi Umut Özdemir
Op Dr Niyazi Umut Özdemir
23 Mar
7 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 20 Eyl

normal ve iyi huylu prostat büyümesi

Rezum ameliyatı nasıl yapılır sorusunun kısa cevabı şudur: çoğu olguda işlem kesi yapılmadan, idrar kanalından girilerek ve prostata birkaç kez kısa süreli su buharı verilerek tamamlanır; hastanede yatış gerekmez. Ancak prostat 80 mililitreden büyükse, orta lob çok belirginse ya da mesane kası zayıfsa başka bir cerrahi daha doğru olabilir.


Bu yöntem iyi huylu prostat büyümesine (BPH, benign prostat hiperplazisi) bağlı alt üriner sistem yakınmalarında (LUTS) kullanılır. Etkisi bir günde değil haftalar içinde ortaya çıkar; bu yüzden işlem gününü, sonda dönemini ve iyileşme takvimini önceden bilmek beklentiyi doğru kurmanın en önemli adımıdır.

Rezum Ameliyatı Nasıl Yapılır, Su Buharı Prostatta Ne Yapar?


Rezum, prostatın idrar kanalını sıkıştıran bölümüne ince bir iğneyle kısa süreli su buharı veren, az girişimsel bir tedavidir. Buhar dokuda yoğunlaşırken ısı enerjisini bırakır, hedeflenen hücreler zamanla ölür ve vücut bu dokuyu emerek temizler. Amerikan Üroloji Derneği (AUA) kılavuzu yöntemi 30-80 mililitrelik prostatlar için seçenek sayar.


Yöntem, dokuyu tıraşlayarak çıkaran TUR-P (transüretral prostat rezeksiyonu) ya da lazerle prostatı oyan HoLEP (holmiyum lazer enükleasyonu) gibi ameliyatlardan farklı çalışır. Rezum'da geniş doku çıkarımı yapılmaz; sorun yaratan bölge hedeflenir ve hacim küçülmesi zamana yayılır. Buharın prostat kapsülünü geçmeden dağılması, idrar tutmayı sağlayan dış sfinkter ile sertleşmeden sorumlu sinirlerin işlemden uzak kalmasının anatomik nedenidir.


Lerner ve arkadaşlarının yayımladığı AUA cerrahi kılavuzu (2021) su buharı tedavisini orta lobu da tedavi edebilen az girişimsel yöntemler arasında sıralar. Avrupa Üroloji Derneği (EAU) erkek alt üriner sistem yakınmaları kılavuzunun özet yayını (Gravas ve ark., 2023) da yöntemi, boşalma işlevini korumak isteyen erkeklerde konuşulabilecek seçenekler arasında anar. Yöntemin kimlere uygun olduğunu ve diğer tedavilerle farkını Rezum prostat tedavisi yazımda ayrıca ele aldım.


İyi huylu prostat büyümesinin mesane ile birlikteki görünümü

Rezum Ameliyatından Önce Hangi Testler Yapılır?


Rezum öncesinde amaç, yakınmaların gerçekten prostattan kaynaklandığını göstermek ve prostat kanserini dışlamaktır. Bunun için ayrıntılı öykü, IPSS (uluslararası prostat semptom skoru), parmakla rektal muayene, PSA (prostat spesifik antijen), idrar tahlili, ultrasonla prostat hacmi ve işeme sonrası idrar ölçümü, üroflowmetri (idrar akım hızı) yapılır. EAU kılavuzu bu değerlendirmeyi önerir.


Randomize çalışmaya alınan erkekler 50 yaş üstü, IPSS skoru 13 ve üzeri, idrar akım hızı saniyede 15 mililitre ya da altında ve prostat hacmi 30-80 mililitre olan hastalardı (McVary ve ark., J Urol 2016). Bu ölçütler bana hangi hastada yöntemin kanıtla desteklendiğini gösterir; bu sınırların dışındaki bir hastada kararı daha temkinli veririm.


PSA yüksekse ya da muayenede sertlik varsa önce kanser olasılığı netleştirilir; gerektiğinde MR (manyetik rezonans) ve hedefe yönelik biyopsi planlanır, süreci füzyon prostat biyopsisi yazımda anlattım. Kan sulandırıcı kullananlarda ilacın kesilip kesilmeyeceğine ilgili hekimle birlikte karar verilir. Aktif idrar yolu enfeksiyonu varsa işlem tedavi bitene kadar ertelenir. Belirtilerin tamamını ve tedavi basamaklarını prostat büyümesi belirtileri yazımda topluca anlattım.

Rezum Ameliyatı Nasıl Yapılır, İşlem Günü Adım Adım Neler Olur?


İşlem günü hasta aç gelir, kısa bir sedasyon ya da uygun bir anestezi uygulanır. İdrar kanalından ince bir kamera (sistoskop) ilerletilir, prostatın yan lobları ve gerekiyorsa orta lobu görülerek buhar uygulanacak noktalar seçilir. Her noktaya kısa süreli buhar verilir, ardından sonda takılır ve hasta aynı gün evine döner.


Kaç uygulama yapılacağı prostat kanalının uzunluğuna ve orta lobun varlığına göre işlem sırasında belirlenir. Beş yıllık randomize çalışmada tedavi sayısı prostat kanalı uzunluğuna göre ayarlanmış, orta lob tedavisi hekim kararına bırakılmıştır (McVary ve ark., J Urol 2021). İlk randomize çalışmada işlem ofis ya da hastane koşullarında, ağızdan alınan ağrı kesicilerle uygulanabilmiştir (McVary ve ark., J Urol 2016).


Hastalar bazen işlemin birkaç dakika sürdüğünü duyup her şeyin anında biteceğini düşünür. Oysa hazırlık, anestezi, işlem ve gözlem birlikte değerlendirildiğinde süreç daha uzundur. Ben işlemden önce hastama sondanın ne zaman çıkacağını, ilk haftalarda neler hissedebileceğini ve hangi belirtide beni araması gerektiğini yazılı olarak veririm. Antalya'daki uygulama sürecimizi Rezum prostat ameliyatı sayfamızda ayrıca anlattım.


Prof.Dr. Mustafa Burak Hoşcan ile gerçekleştirdiğimiz youtube yayını

Rezum Sonrası Sonda Ne Kadar Kalır, İlk Haftalar Nasıl Geçer?


Rezum sonrası prostat çevresinde geçici ödem oluştuğu için çoğu hastaya kısa süreli sonda takılır; süre ödemin derecesine göre kişiden kişiye değişir. İlk haftalarda yanma, sık idrara çıkma, ani sıkışma ve idrarda hafif kan görülebilir. Randomize çalışmada yan etkiler hafif ya da orta düzeyde kalmış ve kısa sürede geçmiştir (McVary 2016).


Bu dönemde yeterli sıvı almak, kabız kalmamak, ağır egzersiz ve uzun süre bisiklet gibi perineye baskı yapan hareketlerden kaçınmak iyileşmeyi kolaylaştırır. Ağrı kesici ve gerekirse mesane gevşetici ilaçlar yakınmaları hafifletir. İlk haftalarda şikâyetlerin geçici olarak artmış gibi hissedilmesi tedavinin başarısız olduğu anlamına gelmez; tedavi edilen doku vücut tarafından emilirken bu tablo beklenir.


Sonda çıktıktan sonra idrar akımı hemen güçlenmeyebilir. Rezum ameliyatı nasıl yapılır diye soran hastalarıma bu nedenle yalnız işlem gününü değil, sonraki haftaları da anlatırım. Bu yüzden ilk ayı "iyileşme dönemi", üçüncü ayı ise "değerlendirme zamanı" olarak anlatırım. Enfeksiyon belirtilerini sıradan yanmadan ayırmak için idrar yolu enfeksiyonu yazımdaki işaretleri bilmek yararlıdır.

Rezum Sonrası İdrar Akımı Ne Zaman Düzelir?


İdrar akımındaki düzelme kademelidir; belirgin fayda çoğu hastada ilk haftalardan sonra başlar ve üçüncü ayda net ölçülür. Randomize çalışmada IPSS ikinci haftada 22'den 18,6'ya inmiş, üçüncü ayda tedavi grubunda 11,2 puan, plasebo grubunda 4,3 puan düşmüştür. Akım hızı üçüncü ayda saniyede 6,2 mililitre artmıştır (McVary 2016).


Beş yıllık izlemde IPSS yüzde 48 azalmış, yaşam kalitesi skoru yüzde 45 iyileşmiş ve akım hızı yüzde 44 artmış, bu fayda beş yıl boyunca korunmuştur (McVary 2021). Aynı süreçte cerrahi yeniden tedavi oranı yüzde 4,4 bulunmuştur. Bu, prostat büyümesinin yıllar içinde sürebileceğini ve bazı hastalarda ek tedavi gerekebileceğini de gösterir.


İlaç tedavisiyle karşılaştırıldığında, MTOPS çalışmasındaki benzer hastalarla yapılan kohort analizinde beş yılda klinik ilerleme oranı Rezum grubunda yüzde 4,6 ile en düşük bulunmuş, ancak akım hızındaki üstünlük üçüncü yıldan sonra kaybolmuştur (Long ve ark., Urology 2025). Bu çalışma randomize değildir; farklı çalışmaların hastaları istatistiksel yöntemle eşleştirilmiştir.

Rezum Ameliyatının Riskleri ve Cinsel İşleve Etkisi Nedir?


Rezum'un en sık yan etkileri geçici yanma, sıkışma, idrarda kan ve idrar yolu enfeksiyonudur; çoğu ilk haftalarda kendiliğinden geçer. Cinsel işlev açısından beş yıllık randomize izlemde cihaza ya da işleme bağlı cinsel işlev bozukluğu ve kalıcı yeni sertleşme sorunu bildirilmemiştir (McVary ve ark., J Urol 2021).


Klasik prostat ameliyatlarından sonra sık konuşulan retrograd ejakülasyon, yani menin dışarı değil mesaneye kaçması, Rezum'da daha az beklenen bir durumdur. EAU kılavuzu da boşalma işlevini korumak isteyen erkeklerde su buharı tedavisini konuşulabilecek seçenekler arasında sayar. Yine de hiçbir yöntem için sıfır risk demek doğru değildir; sonuçlar prostat yapısına ve hastanın başlangıç işlevine göre değişir.


Yakınmaların hiç düzelmediği ya da yıllar sonra yeniden başladığı durumlarda TUR-P, lazer ameliyatı ya da ikinci bir Rezum uygulaması konuşulabilir. Rezum sonrası başka bir yönteme geçmek mümkündür; bu kararı yeniden yapılan ölçümlere göre veririm. Prostat büyümesinin cerrahi seçeneklerini karşılaştırmalı görmek isteyenler için Rezum Antalya bilgi sitesi ek bir kaynaktır.

Rezum Sonrası Hangi Durumlarda Hemen Başvurmalısınız?


Rezum sonrası ateş ve titreme, pıhtılı ya da yoğun kanama, sondanın tıkanması, sonda çıktıktan sonra hiç idrar yapamama ve giderek artan ağrı beklenen iyileşme belirtisi değildir. Bu durumlarda hekiminize hemen ulaşmanız ya da acil servise başvurmanız gerekir. AUA kılavuzu da işlem sonrası izlemde bu komplikasyonların erken tanınmasını vurgular.


İdrar yapamama, yani idrar retansiyonu, prostat ödeminin geçici sonucu olabilir ve çoğu zaman yeniden kısa süreli sonda ile çözülür. Ateşle birlikte yanma ise idrar yolu ya da prostat enfeksiyonunu düşündürür; idrar kültürü alınarak uygun antibiyotik başlanır. Kan sulandırıcı kullanan hastalarda kanamanın izlenmesi ayrıca önemlidir.


Bu belirtiler dışında rutin kontrollerde IPSS, akım hızı, işeme sonrası kalan idrar ve gerektiğinde PSA ile gidişatı izlerim. Kontrol muayeneleri tedavinin etkisini ölçmenin yanında, prostatın uzun dönem izleminin de bir parçasıdır.

Rezum Ameliyatı Hakkında Sık Sorulan Sorular


Rezum gerçekten ameliyat mıdır?

Teknik olarak girişimsel bir tedavidir ve halk arasında prostat ameliyatı diye anılır. Ancak klasik cerrahide olduğu gibi geniş doku çıkarılmaz; idrar kanalından girilerek, kesi yapılmadan uygulanır. AUA'nın 2021 cerrahi kılavuzu bu yöntemi az girişimsel cerrahi tedaviler başlığı altında, 30-80 mililitrelik prostatlar için geçerli bir seçenek olarak sıralar.


Rezum sonrası sonda takılır mı?

Çoğu hastada evet, kısa süreli sonda gerekir; nedeni işlem sonrası prostat çevresinde gelişen geçici ödemdir. Sonda süresi hastaya göre değişir. Yöntemin ilk randomize çalışmasında işlem ofis ya da hastane koşullarında uygulanmış, yan etkiler hafif ya da orta düzeyde kalıp kısa sürede geçmiştir (McVary ve ark., J Urol 2016).


İşlemden sonra hemen rahat idrar yapılır mı?

Her zaman değil. Su buharı verilen doku zaman içinde küçüldüğü için etki kademeli ortaya çıkar. Randomize çalışmada IPSS ikinci haftada düşmeye başlamış, üçüncü ayda tedavi grubunda 11,2 puan azalmıştır (McVary 2016). İlk haftalarda yanma, sıkışma ve akımda tam düzelmeme görülebilir; bu tablo çoğu hastada iyileşme sürecinin parçasıdır.


Rezum cinsel hayatı bozar mı?

Uygun hasta grubunda bu yöntemin cinsel işlev profili olumludur. Beş yıllık randomize izlemde cihaza ya da işleme bağlı cinsel işlev bozukluğu ve kalıcı yeni sertleşme sorunu bildirilmemiştir (McVary ve ark., J Urol 2021). Yine de başlangıçtaki sertleşme ve boşalma işlevi sonucu etkiler; beklentiyi işlem öncesinde ayrıntılı konuşurum.


Her prostat büyümesi olan hasta Rezum yaptırabilir mi?

Hayır. Randomize çalışmalara alınan hastalar 50 yaş üstü, IPSS skoru 13 ve üzeri, idrar akım hızı saniyede 15 mililitre ya da altında ve prostat hacmi 30-80 mililitre olan erkeklerdi (McVary ve ark., J Urol 2016). Çok büyük prostatlarda, ileri mesane işlev bozukluğunda ve uzun süren retansiyonda başka cerrahi yöntemler öne geçer.


Rezum kalıcı mıdır?

Uzun süre fayda sağlar, ancak prostat büyümesi ilerleyen bir süreçtir. Beş yıllık randomize izlemde cerrahi yeniden tedavi oranı yüzde 4,4 bulunmuş, semptom düzelmesi bu süre boyunca korunmuştur (McVary ve ark., J Urol 2021). Randomize olmayan bir kohort analizinde beş yıl sonunda klinik ilerleme oranı yüzde 4,6 olarak bildirilmiştir (Long 2025).


Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetiniz varsa hekiminize başvurun.

İletişim

Op. Dr. Niyazi Umut Özdemir · Üroloji Uzmanı

Adres: Fener Mah. Bülent Ecevit Bulv. No:23 Kanyon Plaza K:4 D:7, Muratpaşa / Antalya

Telefon: 0242 323 17 77

WhatsApp: 0505 525 24 22

Çalışma saatleri: Pazartesi-Cuma 09:00-17:30, Cumartesi 09:00-12:00

ORCID: 0000-0002-6457-4770


google kaynak

Kaynaklar

  1. McVary KT, Gange SN, Gittelman MC, ve ark. Minimally Invasive Prostate Convective Water Vapor Energy Ablation: A Multicenter, Randomized, Controlled Study for the Treatment of Lower Urinary Tract Symptoms Secondary to Benign Prostatic Hyperplasia. J Urol. 2016;195(5):1529-1538.

  2. McVary KT, Gittelman MC, Goldberg KA, ve ark. Final 5-Year Outcomes of the Multicenter Randomized Sham-Controlled Trial of a Water Vapor Thermal Therapy for Treatment of Moderate to Severe Lower Urinary Tract Symptoms Secondary to Benign Prostatic Hyperplasia. J Urol. 2021;206(3):715-724.

  3. Long B, Cheema A, Copelan O, ve ark. Five-Year Outcomes of Water Vapor Therapy vs Doxazosin, Finasteride, and Combination Therapy for Lower Urinary Tract Symptoms Secondary to Benign Prostatic Hyperplasia. Urology. 2025;206:142-149.

  4. Lerner LB, McVary KT, Barry MJ, ve ark. Management of Lower Urinary Tract Symptoms Attributed to Benign Prostatic Hyperplasia: AUA Guideline Part II, Surgical Evaluation and Treatment. J Urol. 2021;206(4):818-826.

  5. Gravas S, ve ark. Summary Paper on the 2023 European Association of Urology Guidelines on the Management of Non-neurogenic Male Lower Urinary Tract Symptoms. Eur Urol. 2023;84(2):207-222.


Son gözden geçirme tarihi: 17 Kasım 2026

Yorumlar


bottom of page