P Shot Nedir, Sertleşme Sorununda Gerçekten İşe Yarar mı?

Güncelleme tarihi: 23 Ağu

Çoğu olguda p shot, sertleşme sorununun yerleşik bir tedavisi değildir ve ilaç tedavisinin yerini tutmaz; ancak hafif ya da orta düzeyde sorunu olan, bilgilendirilmiş ve deneysel bir yöntemi bilerek tercih eden erkeklerde araştırma çerçevesinde konuşulabilir. Plasebo kontrollü iki randomize çalışma birbiriyle çelişen sonuçlar vermiştir ve kılavuzlar yöntemi rutin kullanım için önermez.
P shot, kişinin kendi kanından santrifüjle ayrılan trombositten zengin plazmanın (PRP) penisin sünger dokusuna enjekte edilmesidir. "Priapus shot" adı tıbbi bir terim değil, ticari bir addır. Aşağıda yöntemin nasıl uygulandığını, kanıtın gerçekte ne söylediğini ve hangi vaatlere temkinli yaklaşmak gerektiğini anlatıyorum.
P Shot Nasıl Uygulanır?
P shot uygulamasında koldan kan alınır, santrifüj cihazında trombositten zengin plazma ayrılır ve bu plazma ince iğneyle penisin iki sünger doku kanalına (korpus kavernozum) verilir. Poulios ve arkadaşlarının randomize çalışmasında bir ay arayla iki seans 10 mL PRP enjeksiyonu yapılmış ve bu protokolde ciddi yan etki görülmemiştir.
İşlem genellikle ayaktan yapılır; enjeksiyon öncesinde cilde uyuşturucu krem sürülebilir. Protokoller merkezden merkeze değişir: kaç seans yapılacağı, ne kadar plazma verileceği, hangi ayırma sisteminin kullanılacağı konusunda henüz bir standart yoktur.
Bu standart eksikliği önemli bir sorundur. Poulios ve arkadaşları da kendi sonuçlarının başka PRP ayırma sistemlerine genellenemeyeceğini açıkça belirtir. Yani bir merkezde yapılan PRP ile başka bir merkezdeki PRP aynı ürün olmayabilir.
Yöntemin genel tanıtımını penis PRP tedavisi sayfamızda bulabilirsiniz. Bu yazıda kanıt ve gerçekçi beklenti üzerinde duruyorum.
PRP'nin Sertleşmeye Nasıl Etki Etmesi Bekleniyor?
PRP'nin sertleşmeye etkisinin, trombositlerden salınan büyüme faktörleri aracılığıyla sünger dokudaki damar ve sinir onarımını desteklemesiyle gerçekleşmesi bekleniyor. Poulios ve arkadaşları bu varsayımın büyük ölçüde hayvan çalışmalarına dayandığını belirtir; insanlarda bu mekanizmanın gerçekten işlediği henüz kanıtlanmamıştır. Bu nedenle beklentiyi kanıta göre kurmak gerekir.
Teorik olarak cazip görünen bir mekanizma, tedavinin işe yaradığı anlamına gelmez. Tıpta birçok yöntem laboratuvarda umut verici görünüp hastada beklenen sonucu vermemiştir. Bu yüzden asıl soru "nasıl çalışabilir" değil, "plaseboya göre daha iyi mi" sorusudur.
Kişinin kendi kanının kullanılması alerji riskini azaltır, ancak bu yöntemi tek başına etkili ya da tamamen risksiz yapmaz. Hazırlama yöntemi, trombosit yoğunluğu ve enjeksiyon tekniği sonucu etkileyebilir; bunların hiçbiri için henüz kabul görmüş bir standart yoktur.
Randomize Çalışmalar Penise PRP Hakkında Ne Söylüyor?
Randomize çalışmalar penise PRP konusunda çelişkili sonuç veriyor. Poulios ve arkadaşlarının 60 hastalık çift kör, plasebo kontrollü çalışmasında 6. ayda klinik olarak anlamlı iyileşme PRP grubunda %69, plasebo grubunda %27 bulunmuştur. Masterson ve arkadaşlarının 61 hastalık benzer tasarımdaki çalışmasında ise PRP ile plasebo arasında fark bulunmamıştır.
Poulios ve arkadaşlarının çalışmasında IIEF-EF (Uluslararası Erektil İşlev İndeksi, erektil işlev alt skoru) PRP grubunda plaseboya göre ortalama 3,9 puan daha fazla artmıştır. Ancak çalışma tek merkezlidir, katılımcılar hafif ve orta düzeyde sorunu olan erkeklerdir ve izlem yalnızca 6 aydır.
Masterson ve arkadaşlarının çalışmasında ikinci enjeksiyondan bir ay sonra klinik olarak anlamlı iyileşme oranı PRP grubunda %58,3, plasebo grubunda %53,6 olmuştur; fark anlamlı değildir. Penil Doppler ölçümlerinde de 6 ay içinde değişiklik görülmemiştir.
Bu iki çalışmayı birlikte değerlendirdiğimde şunu görüyorum: plasebo grubunda da belirgin iyileşme olabiliyor. Bu, kontrolsüz çalışmalarda ya da hasta anlatılarında görülen iyileşmenin bir kısmının beklenti etkisinden kaynaklanabileceğini gösterir.
Plasebo etkisini küçümsememek gerekir. Sertleşme, kaygı ve beklentiyle yakından ilişkili bir işlevdir; bir tedaviye inanmak bile bazı erkeklerde belirgin iyileşme sağlayabilir. Bu, iyileşmenin "hayali" olduğu anlamına gelmez, ancak etkinin enjeksiyonun kendisinden mi yoksa beklentiden mi kaynaklandığını ayırt etmek için plasebo kontrollü çalışmalar şarttır. Masterson ve arkadaşlarının çalışmasında plasebo grubundaki iyileşmenin PRP grubununkine yakın olması bu yüzden öğreticidir.
Kılavuzlar Penise PRP İçin Ne Öneriyor?
Kılavuzlar penise PRP ve diğer rejeneratif tedavileri hâlâ deneysel kabul eder. Avrupa Üroloji Derneği (EAU) cinsel ve üreme sağlığı kılavuzu, PRP ve kök hücre gibi rejeneratif yöntemlerin sertleşme sorununda etkinliğinin yeterli kanıtla gösterilmediğini ve klinik araştırma dışında rutin kullanım için önerilemeyeceğini belirtir.
Amerikan Üroloji Derneği (AUA) kılavuzu da sertleşme tedavisinde kanıtlanmış seçeneklerin, yani ilaç, vakum cihazı, enjeksiyon tedavisi ve protezin, hastaya baştan ve eksiksiz anlatılmasını ister. Kanıtı olgunlaşmamış bir yöntem bu seçeneklerin yerine konmamalıdır.
Bu yüzden bu yöntem konuşulduğunda hastaya üç şeyi açıkça söylüyorum: yöntemin deneysel olduğunu, iki iyi tasarlanmış çalışmanın farklı sonuç verdiğini ve uzun dönem etkinin bilinmediğini. Karar, bu bilgi verildikten sonra hastayla birlikte verilir.
Kanıtı sınırlı tedaviler için ücret ödenmeden önce bu bilgilendirmenin yapılması hastanın hakkıdır. Bu konuyu penis PRP etkinliği sayfamızda da ayrıca tartıştım.
P Shot Penisi Büyütür mü?
Bu yöntem penisi büyütmez; penis boyu ya da kalınlığında artış sağladığını gösteren plasebo kontrollü bir çalışma yoktur. Poulios ve Masterson çalışmalarının ikisi de yalnızca erektil işlevi ölçmüştür. Kılavuzlar da penis büyütme amacıyla PRP kullanımını önermez; bu yönde verilen vaatler kanıta dayanmaz.
Penis boyu kaygısı, muayenede en sık karşılaştığım konulardan biridir ve çoğu zaman penis boyu normal sınırlardadır. Bu kaygı tek başına bir tedavi gerekçesi değildir; çoğu zaman bilgilendirme ve gerekirse cinsel terapi daha yararlıdır.
Konuyu penis boyu takıntısı sayfamızda ayrıntılı ele aldım. Penis büyütme vaadiyle yapılan işlemlere, ödeme yapmadan önce mutlaka kanıtını sorarak yaklaşmanızı öneririm.
Penis büyütme amacıyla yapılan çekme egzersizlerinin kanıtını ve risklerini jelqing egzersizi yazımda anlattım.
Penise PRP Kimler İçin Konuşulabilir?
Penise PRP enjeksiyonu, yalnızca hafif ya da orta düzeyde sertleşme sorunu olan, kanıtlanmış tedavileri bilen ve deneysel bir yöntemi bilerek tercih eden erkeklerde konuşulabilir. Poulios ve Masterson çalışmalarının ikisi de yalnızca bu gruptaki erkekleri kapsamıştır; ağır sertleşme sorununda etkinlik ayrıca araştırılmamıştır.
Konuşulması uygun olmayan ya da önce başka bir değerlendirme gereken durumlar:
Ağır sertleşme sorunu ya da ilaçlara hiç yanıt vermeyen durumlar
Kontrolsüz şeker hastalığı ya da değerlendirilmemiş kalp damar hastalığı
Kanama bozukluğu ya da kan sulandırıcı kullanımı
Uygulama bölgesinde aktif enfeksiyon ya da yara
Sertleşme sorunu kalp ve damar hastalığının erken işareti olabilir. Bu nedenle EAU kılavuzunun önerdiği temel değerlendirme, yani öykü, muayene, kan şekeri ve kolesterol ölçümü, herhangi bir girişimden önce yapılmalıdır.
Partner açısından da bilinmesi gereken bir nokta var: sertleşme sorunu çoğu zaman iki kişiyi birlikte etkiler. Partnerin beklentileri, varsa kendi cinsel sorunları ve ilişkideki iletişim, hangi tedavinin seçileceğini ve sonuçtan duyulan memnuniyeti doğrudan etkiler. Bu nedenle mümkünse görüşmeye partnerin de katılmasını öneririm.
PRP Enjeksiyonu Sonrası Nelere Dikkat Edilmeli?
PRP enjeksiyonu sonrasında enjeksiyon yerinde hafif morarma, şişlik ya da hassasiyet görülebilir ve bunlar genellikle birkaç günde geçer. Masterson ve arkadaşlarının çalışmasında ciddi yan etki görülmemiş, her iki grupta yalnızca bir hafif yan etki bildirilmiştir. Belirgin ağrı, artan şişlik ya da ateş gelişirse hekime başvurulmalıdır.
İşlem sonrasında cinsel ilişkiye ne zaman dönüleceğini uygulayan hekim belirler. Enjeksiyon yerinde kızarıklık ve ısı artışı enfeksiyon belirtisi olabilir; bu durumda beklemeden başvurmak gerekir.
Unutulmaması gereken bir nokta da şudur: enjeksiyon sonrası iyileşme fark edilmezse bu, işlemin "yanlış yapıldığı" anlamına gelmez. Yöntemin etkisinin kişiden kişiye çok değiştiği ve plaseboyla farkın her çalışmada gösterilemediği bilinmektedir.
Penise PRP Yerine Hangi Seçenekler Var?
Penise PRP yerine kanıtı daha güçlü ve kılavuzlarca önerilen seçenekler sertleşme ilaçları (PDE5 inhibitörleri), vakum cihazı, penise enjeksiyon tedavisi ve son basamakta penis protezidir. EAU ve AUA kılavuzları bu seçenekleri tedavinin temeli olarak sayar ve kararın kişinin beklentisine göre birlikte verilmesini önerir.
Rejeneratif yöntemler arasında kanıtı daha fazla çalışılmış olan düşük yoğunluklu şok dalga tedavisidir. Plasebo kontrollü çalışmaların ne gösterdiğini penise şok dalga yazımda anlattım.
Kök hücre ve eksozom gibi daha yeni yöntemlerin kanıtı ise PRP'den de sınırlıdır. Bu konudaki görüşümü kök hücre tedavisi sayfamızda paylaştım.
P Shot Hakkında Sık Sorulan Sorular
P shot ağrılı bir işlem midir?
İşlem genellikle hafif bir iğne batması hissiyle yapılır ve işlem öncesinde uyuşturucu krem kullanılabilir. Poulios ve arkadaşlarının çalışmasında enjeksiyonlarla ilgili yan etki görülmemiş, Masterson ve arkadaşlarının çalışmasında da ciddi yan etki bildirilmemiştir. İşlem sonrası hafif hassasiyet birkaç gün içinde geçer.
P shot etkisi ne kadar sürer?
Etkinin ne kadar sürdüğü bilinmiyor. Poulios ve arkadaşlarının çalışmasında izlem 6 aydır; Masterson ve arkadaşlarının çalışmasında ise plaseboya göre fark gösterilememiştir. Bir yılı aşan etki süresi iddiaları plasebo kontrollü çalışmalarla desteklenmemektedir. Bu nedenle tekrar seans önerilerine de aynı temkinle yaklaşmak gerekir.
P shot sertleşme ilacının yerine geçer mi?
Hayır, sertleşme ilacının yerine geçmez. EAU kılavuzu ilaçları sertleşme sorununun temel tedavileri arasında sayarken PRP'yi deneysel kabul eder. İlaçtan fayda gören bir erkeğin bu tedaviyi bırakıp deneysel bir yönteme geçmesi kanıtla desteklenmez. Gerekirse iki yöntem birlikte konuşulabilir, ancak ilacın bırakılması önerilmez.
P shot kadınlara da uygulanıyor mu?
Kadınlara yönelik benzer PRP uygulamaları da pazarlanmaktadır, ancak kadın cinsel işlev bozukluğunda etkinliğini gösteren güçlü kanıt yoktur. EAU kılavuzu erkekte bile PRP'yi deneysel kabul ettiği için kadınlarda da aynı temkin geçerlidir. Partnerin cinsel sorunları ayrıca ve kanıta dayalı yöntemlerle değerlendirilmelidir.
Kimler p shot yaptırmamalı?
Kanama bozukluğu olanlar, kan sulandırıcı kullananlar, aktif enfeksiyonu bulunanlar ve değerlendirilmemiş kalp damar hastalığı olanlar bu işlemi yaptırmamalıdır. EAU kılavuzu sertleşme sorunu olan her erkekte önce temel değerlendirme yapılmasını önerir. Ağır sertleşme sorununda ise yöntemin etkinliği hiç araştırılmamıştır; bu grupta kanıtlanmış seçenekler önceliklidir.
P shot şok dalga tedavisiyle birlikte yapılabilir mi?
Bazı merkezler PRP ile şok dalga tedavisini birlikte uygulamaktadır, ancak bu kombinasyonun her iki yöntemden tek başına daha etkili olduğunu gösteren yeterli kanıt yoktur. EAU kılavuzu her iki rejeneratif yönteme de temkinli yaklaşır. Kombinasyon, ancak kanıt düzeyi açıkça anlatıldıktan sonra konuşulmalıdır.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetiniz varsa hekiminize başvurun.
İletişim
Op. Dr. Niyazi Umut Özdemir · Üroloji Uzmanı
Adres: Fener Mah. Bülent Ecevit Bulv. No:23 Kanyon Plaza K:4 D:7, Muratpaşa / Antalya
Telefon: 0242 323 17 77
WhatsApp: 0505 525 24 22
Çalışma saatleri: Pazartesi-Cuma 09:00-17:30, Cumartesi 09:00-12:00
ORCID: 0000-0002-6457-4770
Kaynaklar
Salonia A, Bettocchi C, Boeri L, ve ark. European Association of Urology Guidelines on Sexual and Reproductive Health-2021 Update: Male Sexual Dysfunction. Eur Urol. 2021;80(3):333-357.
Burnett AL, Nehra A, Breau RH, ve ark. Erectile Dysfunction: AUA Guideline. J Urol. 2018;200(3):633-641.
Poulios E, Mykoniatis I, Pyrgidis N, ve ark. Platelet-Rich Plasma (PRP) Improves Erectile Function: A Double-Blind, Randomized, Placebo-Controlled Clinical Trial. J Sex Med. 2021;18(5):926-935.
Masterson TA, Molina M, Ledesma B, ve ark. Platelet-rich Plasma for the Treatment of Erectile Dysfunction: A Prospective, Randomized, Double-blind, Placebo-controlled Clinical Trial. J Urol. 2023;210(1):154-161.
Son gözden geçirme tarihi: 14 Kasım 2026





Yorumlar